Uchwała Lwowskiej Rady Obwodowej w sprawie roku UPA

Fakty

We wtorek 20 października 2026 roku Lwowska Rada Obwodowa (organ odpowiadający polskiemu sejmikowi wojewódzkiemu) podjęła na posiedzeniu plenarnym uchwałę o ustanowieniu 2027 roku rokiem Ukraińskiej Powstańczej Armii (UPA), jej dowódcy Romana Szuchewycza oraz działacza Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (OUN) Ołeha Olżycza. Inicjatywa zakładała organizację w 2027 roku wydarzeń naukowych, kulturalnych i edukacyjnych, uzasadnionych 85. rocznicą powstania UPA oraz 120. rocznicami urodzin Szuchewycza i Olżycza.

Według danych portalu hsc.lviv.ua, uchwała została poparta przez 52 z 55 obecnych radnych (w przypadku Olżycza 49 za i 3 przeciw). Inicjatorem pomysłu był radny Swiatosław Szeremeta z partii Europejska Solidarność. Prace nad projektem trwały od lipca 2026 roku i były prowadzone przez trzyosobową Komisję ds. Kultury, Polityki Informacyjnej i Promocji.

W reakcji na tę decyzję polski minister spraw zagranicznych Radosław Sikorski podpisał wniosek o wpisanie Swiatosława Szeremety na listę osób niepożądanych w Polsce. Minister spraw wewnętrznych i administracji Marcin Kierwiński potwierdził, że radny został wpisany do rejestru z zakazem wjazdu i pobytu w państwach strefy Schengen do 20 października 2031 roku.

W środę 21 października 2026 roku komunikat o uchwale zniknął ze strony internetowej Lwowskiej Rady Obwodowej. Wiceszef MSZ Marcin Bosacki poinformował, że Polska otrzymała od współpracowników prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego zapewnienie, że decyzja ta nie wejdzie w życie.

Kontekst

Spór o ocenę działalności UPA i OUN jest jednym z głównych punktów niezgodności w relacjach polsko-ukraińskich. Polska uznaje zbrodnie popełnione przez te organizacje na ludności polskiej na Wołyniu w lipcu 1943 roku za ludobójstwo. W ukraińskiej pamięci historycznej OUN i UPA są często postrzegane jako symbole walki o niepodległość i oporu przeciw Związkowi Sowieckiemu.

Wcześniej, pod koniec maja, prezydent Wołodymyr Zełenski nadał jednej z jednostek wojskowych nazwę „bohaterów UPA”, co doprowadziło do zaostrzenia relacji między Warszawą a Kijowem. Lwowska Rada Obwodowa podejmowała podobne inicjatywy upamiętniające Romana Szuchewycza w 2006 i 2017 roku.

Swiatosław Szeremeta, inicjator uchwały, pełni funkcję sekretarza ukraińskiej międzyresortowej komisji ds. upamiętnień oraz kieruje przedsiębiorstwem komunalnym „Dola”. W 2017 roku został objęty zakazem wjazdu do Polski w związku z blokowaniem prac poszukiwawczych i ekshumacyjnych szczątków polskich ofiar na terenie Ukrainy, co było reakcją strony ukraińskiej na zniszczenie pomnika UPA w Hruszowicach. Zakaz ten zniesiono w 2018 roku.

Stanowiska i wersje

Strona polska:

Premier Donald Tusk: Ocenił decyzję jako szkodliwą dla Ukrainy i korzystną dla Rosji.
MSZ: Rzecznik Maciej Wewiór stwierdził, że gloryfikowanie UPA jest sprzeczne z wartościami europejskimi. Wiceszef MSZ Marcin Bosacki określił uchwałę jako prowokacyjną.
Ministerstwo Obrony Narodowej: Wicepremier Władysław Kosiniak-Kamysz uznał decyzję za nieakceptowalną i wzmacniającą podziały.

Strona ukraińska:

MSZ Ukrainy: W oficjalnym oświadczeniu uznało decyzję Lwowskiej Rady Obwodowej za szkodliwą dla wysiłków na rzecz rozwoju stosunków dwustronnych. Podkreślono, że rada jest organem samorządowym, a nie centralnym, i nie konsultowała decyzji z MSZ ani innymi władzami państwowymi. Resort zaapelował do Polski o powstrzymanie się od „radykalnych kroków”.
Kancelaria Prezydenta: Iryna Wereszczuk zaapelowała do radnych we Lwowie o powstrzymanie się od decyzji szkodzących relacjom z Polską.
Swiatosław Szeremeta: Argumentował, że decyzja wynika z chęci uszanowania pamięci o „bohaterach” i nie była skierowana przeciwko Polakom ani Polsce.

Rozbieżności i braki

Status uchwały: Materiały wskazują na sprzeczność między formalnym podjęciem uchwały przez radę a zapewnieniami rządu Ukrainy, że nie wejdzie ona w życie.
Szczegóły głosowania: Nie podano dokładnego podziału głosów według przynależności partyjnej radnych, mimo że znany jest skład polityczny Rady (największa reprezentacja Europejskiej Solidarności).
Przyczyny techniczne: Strona internetowa Rady początkowo wyświetlała komunikat o braku strony, a następnie przestała działać „z przyczyn technicznych” przed ponownym uruchomieniem bez treści uchwały.

Źródła

MSZ Ukrainy reaguje na decyzję Lwowa ws. UPA. “Nie sprzyja porozumieniu” — naTemat — 2026-10-21 16:01
MSZ Ukrainy odpowiada na głośną decyzję. “Szkodliwa dla obecnych wysiłków” — PolsatNews — 2026-10-21 16:09
Uchwała ws. UPA wywołała burzę. Kijów zaskoczony, rząd miał nie wiedzieć o pomyśle — Rzeczpospolita — 2026-10-21 20:33
Kto stoi za upamiętnieniem UPA? Kulisy decyzji, która oburzyła Polskę — TVN24 — 2026-10-21 18:07
Lwów ogłosił 2027 rokiem UPA. Tusk: Rosjanie zacierają ręce — Wyborcza — 2026-10-21 08:45
Decyzja rady obwodowej Lwowa, żeby rok 2027 był rokiem UPA, wzmocni nastroje antyukraińskie w Polsce — Wyborcza — 2026-10-21 11:22

Treść wygenerowana na podstawie publicznych źródeł.